Gelişmelerden haberdar olun
Altın, döviz, maaş, kredi kartı ve günlük hesaplamalar için formüller, örnekler ve ücretsiz araçlar. Sade Türkçe, sıfır jargon.
Geçmişte belirli bir tutarla gram altın alınsaydı bugün ne kadar ederdi? Gerçek aylık ortalama fiyatlarla hesaplayın.
Formül
Bugünkü değer = (TL ÷ geçmiş fiyat) × bugünkü fiyat
Örnek
Örnek: 70.000 TL ÷ 497 TL/gram = 140,8 gram → bugün yaklaşık 563.000 TL
Aylık düzenli altın alımı (DCA stratejisi) uzun vadede nasıl bir getiri sağlar? Gerçek geçmiş fiyatlarla simüle edin.
Formül
Toplam gram = Σ (aylık TL ÷ o ayın gram altın fiyatı)
Örnek
Örnek: 2022'den beri her ay 2.500 TL yatırılırsa toplam gram ve bugünkü değer hesaplanabilir.
Gram altın fiyatı ons fiyatı ve dolar/TL kurundan türetilir. Geçmiş fiyatlar aylık ortalamadan hesaplanır.
Formül
Gram altın TL = (ons fiyatı USD ÷ 31,1) × USD/TL kuru
Örnek
Örnek: Ons 2.000 USD, kur 30 TL → gram altın yaklaşık 1.931 TL
Banka ve döviz büroları döviz alırken alış kurunu, satarken satış kurunu kullanır. Bu fark neden var ve nasıl hesaplanır?
Formül
Elde edilecek TL = döviz miktarı × alış kuru
Örnek
Örnek: 1.000 USD × 38,50 TL = 38.500 TL (alış kuruyla)
Geçmişte belirli bir tutarı altın, dolar veya euroya yatırsaydınız hangisi daha fazla kazandırırdı? Gerçek verilerle karşılaştırın.
Formül
Getiri % = (bugünkü değer − başlangıç) ÷ başlangıç × 100
Örnek
Örnek: 2021'de 70.000 TL: altın, dolar ve euro getirileri karşılaştırılabilir.
TL maaşınızın altın, dolar ve euro karşılığını güncel kurlarla görün. Alım gücünüzün gerçek değerini anlayın.
Formül
Gram altın = TL maaş ÷ güncel gram altın fiyatı
Örnek
Örnek: 30.000 TL maaş ÷ 4.000 TL/gram = 7,5 gram altın
Aylık maaşınızı haftalık çalışma saatinize göre saatlik ve günlük kazanca çevirin.
Formül
Saatlik ücret = Aylık maaş ÷ Aylık çalışma saati
Örnek
Örnek: 30.000 TL maaş, haftada 45 saat → aylık ~195 saat → saatlik ~153 TL
Brüt maaştan SGK primi, işsizlik sigortası ve gelir vergisi kesildikten sonra elde edilen tutara net maaş denir.
Formül
Net = Brüt − SGK (%14) − İşsizlik (%1) − Gelir Vergisi
Örnek
Örnek: 30.000 TL brüt → yaklaşık 22.500 TL net (vergi dilimine göre değişir)
Kredi kartı borcunda sadece asgari ödeme yapmanın borç süresine ve toplam faiz yüküne etkisini sade şekilde anlayın.
Formül
Kalan borç = Dönem borcu − Ödenen tutar
Örnek
Örnek: 20.000 TL borçta yalnızca 8.000 TL ödeme yapılırsa kalan 12.000 TL için faiz işlemeye devam eder.
Peşin fiyat ile taksitli toplam ödeme arasındaki farkı karşılaştırarak daha bilinçli karar verin.
Formül
Vade farkı = Taksitli toplam ödeme − Peşin fiyat
Örnek
Örnek: 10.000 TL peşin fiyat yerine 12 ayda toplam 11.200 TL ödeniyorsa vade farkı 1.200 TL olur.
Peşin ve vadeli fiyat arasındaki farkın gerçekte ne kadar ek maliyet oluşturduğunu hesaplayın.
Formül
Vade farkı oranı = Vade farkı ÷ Peşin fiyat × 100
Örnek
Örnek: 20.000 TL peşin, 23.000 TL vadeli fiyat → vade farkı 3.000 TL (%15)
Maliyet ve satış fiyatına göre kâr tutarını, kâr marjını ve maliyet üzerine kâr oranını hesaplayın.
Formül
Kâr marjı = Kâr tutarı ÷ Satış fiyatı × 100
Örnek
Örnek: 700 TL maliyetli ürün 1.000 TL'ye satılırsa kâr 300 TL, kâr marjı %30 olur.
Pazaryeri, ödeme sistemi veya aracı hizmet komisyonlarının net kazancı nasıl etkilediğini görün.
Formül
Komisyon = İşlem tutarı × Komisyon oranı ÷ 100
Örnek
Örnek: 5.000 TL işlemde %3 komisyon varsa kesinti 150 TL, net kazanç 4.850 TL olur.
Gidilecek mesafe, ortalama tüketim ve litre fiyatına göre yolculuk maliyetini hesaplayın.
Formül
Toplam yakıt = Mesafe × Ortalama tüketim ÷ 100
Örnek
Örnek: 300 km, 100 km'de 7 litre tüketim, 45 TL/litre → yaklaşık 945 TL yakıt maliyeti
Yakıt, bakım, sigorta ve diğer araç giderlerini kilometre başına maliyet olarak hesaplayın.
Formül
Km başı maliyet = Toplam masraf ÷ Toplam kilometre
Örnek
Örnek: 15.000 TL toplam gider, 5.000 km kullanım → km başı maliyet 3 TL
Farklı gramaj, litre veya adet seçenekleri arasında hangisinin daha avantajlı olduğunu birim fiyatla karşılaştırın.
Formül
Birim fiyat = Toplam fiyat ÷ Miktar
Örnek
Örnek: 750 gram ürün 90 TL ise 1 kg fiyatı 120 TL olur.
Katma Değer Vergisi (KDV), Türkiye'de mal ve hizmetlere uygulanan dolaylı bir vergidir. Doğru KDV hesabı hem alıcı hem satıcı için önemlidir.
Formül
KDV Tutarı = Tutar × Oran ÷ 100
Örnek
Örnek: 1.000 TL + %20 KDV = 1.200 TL
Döviz ve altın işlemlerinde alış ve satış fiyatı arasındaki fark neden önemlidir? Makas ne kadar olmalı?
Formül
Makas = Satış fiyatı − Alış fiyatı
Örnek
Örnek: USD alış 38,50 TL, satış 38,80 TL → makas 0,30 TL (%0,78)
Belirli bir TL tutarının bugün gram altın, dolar, euro, sterlin ve frank karşısında neye eşit olduğunu anlayın.
Formül
Karşılık = TL tutarı ÷ Güncel fiyat veya kur
Örnek
Örnek: 10.000 TL, güncel kura göre belirli miktarda gram altın, dolar ve euro karşılığına çevrilebilir.
Gram, çeyrek, cumhuriyet ve külçe altın arasındaki farklar; fiziki ve dijital altın seçenekleri; altın fiyatının nasıl belirlendiği.
Formül
Gram altın TL = (Ons fiyatı USD ÷ 31,1) × USD/TL kuru
Örnek
Örnek: Ons 2.400 USD, kur 38 TL → gram altın yaklaşık 2.934 TL
Maaş artışı tutarını, yeni maaşı ve enflasyona göre reel zam oranını doğru hesaplamanın yolu.
Formül
Yeni maaş = Mevcut maaş × (1 + Zam oranı ÷ 100)
Örnek
Örnek: 30.000 TL maaş, %35 zam → 40.500 TL yeni maaş; %60 enflasyonda reel zam −%15,6
Mevduat faizi, kira ve serbest meslek gelirlerinden kesilen stopaj vergisini ve net gelirinizi hesaplayın.
Formül
Net gelir = Brüt gelir × (1 − Stopaj oranı ÷ 100)
Örnek
Örnek: 40.000 TL mevduat faizinden %15 stopaj → 6.000 TL kesinti, 34.000 TL net
Basit faiz, bileşik faiz, mevduat ve kredi faizi arasındaki farkları öğrenin. Formüller ve örneklerle.
Formül
Basit faiz = Anapara × Oran × Süre
Örnek
Örnek: 50.000 TL, yıllık %40, 6 ay → 10.000 TL faiz, toplam 60.000 TL
İndirimli fiyatı, indirim tutarını ve ardışık indirimlerin gerçek etkisini doğru hesaplamanın yolu.
Formül
İndirimli fiyat = Orijinal fiyat × (1 − İndirim oranı ÷ 100)
Örnek
Örnek: 850 TL ürün, %30 indirim → 255 TL indirim, 595 TL indirimli fiyat
Aylık taksit tutarını, toplam faiz maliyetini ve erken ödemenin avantajını doğru hesaplamanın yolu.
Formül
Taksit = Anapara × [r × (1+r)^n] ÷ [(1+r)^n − 1]
Örnek
Örnek: 100.000 TL kredi, yıllık %48, 24 ay → aylık ≈6.260 TL, toplam faiz ≈50.240 TL
Fiyatların genel düzeyindeki artışın paranın satın alma gücünü nasıl erittiğini ve bundan nasıl korunulacağını anlayın.
Formül
Reel değer = Nominal değer ÷ (1 + Enflasyon oranı)
Örnek
Örnek: 10.000 TL, %60 enflasyon → bugün 16.000 TL gerekir; reel değer kaybı %37,5
Yasal kira artış sınırı, TÜFE oranı ve yeni kira tutarını doğru hesaplamanın yolu.
Formül
Yeni kira = Mevcut kira × (1 + TÜFE oranı ÷ 100)
Örnek
Örnek: 12.000 TL kira, %48 TÜFE → 5.760 TL artış, 17.760 TL yeni kira
20'den fazla ücretsiz araç, kayıt gerekmez.
