Gıda Enflasyonu Neden Bu Kadar Yüksek?

"Markete 500 TL ile girdim, elim boş çıktım." Bu cümle artık evlerin ortak sızlanması. Peki gıda fiyatları neden bu kadar fırladı?

Tek bir sebep yok; birkaç şey aynı anda üst üste biniyor. Sırayla bakalım.

Türkiye'de tarım girdilerinin önemli kısmı ithal. Gübre, ilaç, tohum, yakıt; hepsi dövizle alınıyor. TL değer kaybettikçe bu maliyetler artıyor ve raftaki fiyata yansıyor.

Tarımsal üretim, taşıma ve depolama enerji yoğun işler. Enerji zamlandıkça gıda da onun peşinden gidiyor.

Kuraklık, don, sel gibi olaylar üretimi vuruyor. Arz düşünce fiyat kaçınılmaz olarak yükseliyor.

Üreticiyle tüketici arasındaki uzun aracı zinciri, her durakta üstüne biraz daha maliyet ekliyor. Tarladan sofraya gelene kadar fiyat kaç el değiştiriyor, düşün.

Yüksek enflasyon beklentisi bazı aktörleri stok yapmaya itiyor. Bu da arzı kısıp fiyatı yukarı çekiyor.

Değil. Gıda enflasyonu çoğu zaman genel enflasyonun üstünde seyreder. Sebebi basit: gıda zorunlu ihtiyaç, talebi esnek değil. Fiyat artsa da almak zorundasın, bu da fiyatı dizginlemeyi zorlaştırıyor.

Mevsiminde olan ürün hem daha ucuz hem daha taze. Kışın domates yerine lahanaya yönelmek cebine de damağına da iyi gelir.

Uzun ömürlü ürünleri (bakliyat, makarna, yağ) toplu alarak zamdan bir adım önde ol.

Aynı ürün farklı markette farklı fiyata. Haftalık büyük alışverişi en uygun marketten yap.

Marka bağımlılığını gevşet. Market markası (özel etiket) ürünler çoğu zaman yüzde 20-30 daha ucuz, üstelik çoğu aynı fabrikadan çıkıyor.

• Aylık Bütçe Hesaplama: market harcamana limit koy.
• Günlük Harcama Hesaplama: günlük harcama sınırını belirle.

Gıda enflasyonu karmaşık bir sorun, tek başına çözemezsin. Ama alışveriş alışkanlığını biraz düzenleyerek etkisini azaltabilirsin. Planlı alışveriş ve bütçe, gıda harcamanı yüzde 20-30 aşağı çekebiliyor. Küçük görünür, ay sonunda görünür.